| Í kring um 1960 urðu
þáttaskil í mydlist. Listamenn höfðu
verið að gera margvíslegar tilraunir með ný
tjáform í leit sinni að fagurgildi og umræðugrundvelli.
Oft var árangur þeirra þó lítið
annað en nafnið eitt, eða tískufyrirbrigði.
Dæmi um það eru dægurstefnur, sem oftar en
ekki líða undir lok án þess að nokkur
taki eftir því.
Í málaralist hefur
Ný-Abstrakt einkum birst í Assemblange, sem er listaverk
gert úr samsafni alls kyns óskyldra hluta. Á
eftir þeim fylgdu svo heilar Umhverfur, Environments, þar
sem áhorfandinn hafði listaverkið allt umhverfis
sig og var það þá fólgið í
einhvers konar listrænni húsgangaskipan og lýsingu
sem allt myndaði samfellt umhverfi, raunverulegt eða ímyndar.
Neo-Figurtevismi er eitt formið, sem reynir að brúa
bilið sem myndaðist þegar Abstract-listin var nær
allsráðandi - bilið milli listarinnar og mannllífsins
og er hér þó fátt eitt upp talið.
Einkum beindist áhuginn að
pólitískum vandamálum og ádeilu. Þessir
ungu menn eru reiðir, vaxa upp úr stúdentaóeirðum
og gerast blysberar óeirðastarfsemi. Þeir taka
upp nýjan stíl með ferskri litatækni og
skeyta ljósmyndabrotum inn í til að undirstrika
ádeilu sína. Í slíkum öfgum verður
erfitt að greina á milli nýrra listastefna og
annarra verka annars vegar og höfunda sem ekki er hægt
að kalla listamenn eða listaverk. Á hitt ber að
líta að endurvakning listastíla hlýtur
alltaf að vera eftið ef hún er á annað
borð möguleg þó ekki væri nema vegna
gjörbreyttra aðstæðna í þjóðfélaginu.
Neo-Dadaismi nær t.d. aldrei
að endurtaka eyðingarmátt og hugmyndaauðgi
gömlu Dadahreyfingarinnar. Því virðist ádeilutónn
Neo-Dadaismans slappur og hneykslar engan þar sem slík
fyrirbæri eru orðin hversdagsleg í samtímalistinni,
enda er ef til vill ekki síður verið að reyna
að ná gamansömum áhrifum. Dæmi um
þetta er listamaðurinn Christo Javacheff, sem heldur
áfram þaðan sem Dadaistinn Man Ray byrjaði
forðum, þþegar hann pakkaði inn saumavél
og sagði vera listaverk.
Christo er frægur fyrir þá
áráttu sína að pakka öllu inn í
umbúðir og binda snæri rækilega utan um
allt. Hann virðist tíbúinn að pakka öllu
inn, hvort sem það er samlagningarvél eða
kílómetralangur kafli af austurströnd Ástralíu.
Tilgangur Christo er sá sami og Dadaistanna forðum,
að vekja óróakennd með því
að búa hið hversdagslega í óvenjulegar
búning.
|