Edvard Munch
Til baka

Edvard Munch fæddist í Noregi árið 1863. Hann átti erfiða æsku, missti móður sína ungur og fylgdist með systur sinni tærast upp og deyja aðeins fjórtán ára.

Þessir atburðir áttu eftir að hafa mikil áhrif á listsköpun hans og hann gerði myndir af systur sinni t.d. "Sjúka barnið" (1885-6), sem fékk mjög slæma dóma fyrst þegar hún var sýnd en þykir nú einstæð tilfinningarík tjáning á eigin lífi og reynslu. Hann fæst við ýmislegt í sálarlífi mannsins í verkum sínum, sem hafði ekki áður komið fram í listum.

Munch varð fyrir áhrifum frá grafískum myndum Gauguin i Kaupmannahöfn um 1894 og fór að vinna í grafík, nota grófar aðferðir í tréristum sem urðu mjög áhrifaríkar og var einkennandi hvernig hann notaði æðarnar í viðnum til að ná fram áferð. Í grafíklist er hann talinn brautryðjandi og stórbrotinn listamaður á því sviði. Hann vann einnig í koparplötu og á litógrafískan stein.

Hann skapaði nýtískulega tjáningu sem hafði mikið gildi fyrir expressioniska grafík og þróun hennar.

Málverkin hanshafa einnig hlotið mikla viðurkenningu og má þar nefna "Stúlkurnar á brúnni" sem er gott dæmi um þau snilldarverk sem hann vann. Verkum hans var ekki tekið vel í Noregi.

Munch er talinn fyrirrennari Expressionismans sem hófst í Þýskalandi og er nú talinn einn mesti listmálari Norðulandanna og einn af þeim fáu þaðan sem komist hafa á blöð heimslistasögunnar.

Munch lést árið 1944.

Síðast uppfært 2-06-2001
© Aðalbjörg María Ólafsdóttir